Printfriendly

උපාසක මහත්තයා කියපුවාහම ලැජ්ජ හිතෙන අය මෙම ලිපිය කියවන්න.

අද ඉල් පුර පසලොස්වක පොහොය දිනය.සාමාණ්‍ය දිනයක් හා පොහොය දිනයක් අතර ඇති වෙනස වන්නේ පුර්ණ චන්ද්‍රයෙකු ඇති දිනයක් විමම නොවෙ. පැරන්නන් විසින් පින් කිරිමට යොදාගත් දිනය වනුයේ පොහොය දිනයයි. අප අදද ඒ චාරිත්‍රය ඒ ආකාරයෙන් පවත්වාගෙන යමින් පොහොය දිනයේ දි අන් දිනයන්ට වඩා වැඩි කුසල් දමි ප්‍රමාණයක් සමිපාදනය කිරිමට පුරැදුව සිටිනවා. ඒ වගේම විවිධ සාශනික වැදගත් කමින් යුක්ත වු සිදුවිමි රාශියක් පොහොය දිනයේ යෙදි තිබිම හේතුවෙන් පොහොය දිනය උතුමි හා ගෞරවනිය දිනයක් බවට පත්ව තිබෙනවා.

පින්වත් මිතුරනේ අද මෙ කථා කරන්න බලාපොරොත්තු වන්නේ පොහොය දිනය ගැන නමි නොවෙ. අපිට පොහොය දින වලදි වැඩි පුර අහන්නට ලැබෙන ගොඩ දෙනෙක් අහන්න අකමැති හා තරැණ පිරිස් ලැජ්ජාවට කරැණක් වශයෙන් සලකන වදනක් පිලිබදව ඔබව දැනුවත් කරන්නයි මෙ සුදානම ඒ තමයි  "උපාසක හා උපාසිකා" කියන වචන පිලිබදව පැහැදිමක් කරන්නයි මෙ සුදානම.

කවුද මෙ උපාසක උපාසිකා කියන්නේ?

 
අපි කවුරැත් දන්නා පරිදි අපගේ තිලොගුරැ බුදුපියානන්වහන්සේගේ ශ්‍රාවක පිරිස චතුර්විධයි එනමි උපාසක, උපාසිකා, භික්ෂු හා භික්ෂුනින් වශයෙනුයි. ඔය අපි කවුරැත් කුඩා කල සිටම දන්නා කරැණක්. ඔබට මතක ඇති තපස්සු බල්ලුක වෙළදුන් දෙදෙනාගේ (වෙළද දෙබෑයන්)කථාව අප ත්‍රි ලොක රාජිත බුදුරජානන්වහන්සේගේ බුද්ධත්වයෙන් පසු සත් සතිය ගතකොට සත්වන සතියේ අවසන කිරිපල් නුගරැක මුල සමවතින් නැගීසිට, මුව දොවා දැහැටි වලදා නුගරැකමුලම වැඩ උන් අවස්ථාවෙ මෙම තපස්සු භල්ලික වෙළද සහෝදරයින් දෙදෙනා බුදුරජුන්ට විලද හා  මී පිඩු පිදු බව අප දන්නා කරැනක්. එදින තථාගතයානනවහන්සේ ඔවුන්ට කල දේශනය අවසන ඔවුන් බුදුරජුන් හා ධර්මය දිවිහිමි කොට සරණගිය උපාසකයන් වන ලදි. මෙ අනුව අප කවුරැත් දත යුතු කරැණ වනුයේ ශ්‍රි සමිබුදු සසුනේ තථාගත බුදුපියානන්වහන්සේගේ සිවිවනක් පිරිසෙන් මුලින්ම පහල වුයේ උපාසක පිරිස බවය.

උපාසකයන් පිළිබදව බුදු රජානන්වහන්සේගේ දේශනය කුමක්ද?
මෙ පිළිබදව පුලුල් දේශනා රාශියක් අංගුත්තර නිකායේ, පංචක නිපාතයේ,04 වන පන්නාසකයේ සදහන් වනවා මෙ කරැණු දක්වනනේ ඒ පිළිබදවයි.
25.වන උපාසක චණ්ඩාල සූත්‍රය

උපාසක චන්ඩාලයා, උපාසක කිළුටා හා උපාසක පස්චිමකයා
"මහණෙනි, කරුණු පසකින් යුක්තවූ උපාසක තෙම උපාසක චණ්ඩාලයෙක්ද, උපාසක කිඵටෙක්ද,  උපාසක පශ්චිමකයෙක්ද වෙ.

කවර පසකින්ද යත්, ශ්‍රද්ධා නැත්තේ වෙද, දුශ්ශීල වෙද, කෝතුහල මඞගල ඇත්තේ වෙද, හෙවත් දුටු , ඇසූ, ස්පර්ෂ, කළ දෙය මගුල්යයි ගන්නෙක් වෙද, මඞගලය පතාද, කර්මය නොපතාද, මෙ ශාසනයෙන් පිටත්හිද දක්‍ෂිණාවට සුදුස්සෙකු සොයාද, එහි ද පළමු දාන මානාදී කටයුතු කෙරේද යන පසිනි.

උපාසක රත්නයද, උපාසක පද්මයද, උපාසක හෙල පියුම
මහණෙනි, කරුණු පසකින් යුක්තවූ උපාසක තෙම උපාසක රත්නයද, උපාසක පද්මයද, උපාසක හෙල පියුමද වෙ.

කවර පසකින්ද යත්, ශ්‍රධාව ඇත්තේ වෙද, සිල්වත් වෙද, කෝතුහල මඞගල නැත්තෙක් වෙද, කර්මය බලාපොරොත්තු වෙද, මඞගලය බලාපොරොත්තු නොවෙද, මෙ ශාසනයෙන් පිටත්හි දක්‍ෂිණාවට  සුදුස්සෙකු නොසොයාද, මෙ ශාසනයෙහිම දාන මානාදී පළමු කටයුතු දෙය කෙරෙද යන පසිනි.

මෙ අනුව නියම උපාසකයා යනු කවුරැන්ද යන්න අපට තේරැමිගත හැකිවනු ඇත. එනමි නියම උපාසක රත්නයද, උපාසක පද්මයද, උපාසක හෙල පියුමක් විමට නමි,
01)තුරැ‍ණුවන් කෙරේ ශ්‍රද්ධාව ඇත්තෙක් විය යුතුයි.
02)සිල්වත් විය යුතුයි.
03)කෝතුහල මඞගල ඇත්තෙක් නොවිය යුතුයි.
04)කර්මය බලාපොරොත්තු විය යුතුයි. එනමි පින්පවි දෙකෛහි ඉශ්ඨ හා අනිෂ්ට විපාක ඇති බව සැලකිය යුතුයි.
05)මංගංල්‍යය බලාපොරොත්තු නොවිය යුතුයි. එනමි සුභ සංඥා ආදිය මිරිගුවක් බව යථා ලෙස දැකිය යුතුයි.
06)මෙ සසුනෙන් පිටත දාන මාන ආදිය සදහා අයවලුන් නොසෙවිය යුතුයි.
07)පළමුකොට මෙ සසුනේ දානමාන ආදිය කල යුතුයි.

උපාසකයෙක් විමට නමි,
උපාසකයෙක් විමට නමි කල යුතු කාර්‍යය වන්නේ තිසරණය සමාදාන විමයි, තිසරණ සමාදානයේ නියම අර්ථය වනුයේ නිර්වාණය ලබාගැනිම පිණිසත් සංසාරයෙන් මිදිම පිණිසත් තථාගත බුදුපියානන්වහන්සේ උතුමි වු පිහිටක් බව පිළිගන්නා බවත් උන්වන්සේ උතුමිවු පිහිටක් කර ගන්නා බවත්, උන්වහන්සේ දේශිත ධර්මය හා උන්වහන්සේගේ ධර්මය දේශනය කරන්නාවුත් උන්වහන්සේගේ ධර්මය අනුව මනාව පිළිපන් සංඝ රත්නය නිර්වාණය ලබාගැණිම පිණිසත් සංසාරයෙන් මිදිම පිණිසත් උතුමිවු පිහිටක් බව පිළිගන්නා බවත් උතුමි වු පිහිටක් කොට ගන්නා බවටත් පළමුවත් දෙවනුවත් තෙවනුවත් කරණු ලබන ප්‍රතිඥා දිමයි. මෙසේ ප්‍රතිඥා දිමෙන් තතාගතයානන්වහන්සේගේ ස්‍රාවක සිවි පිරිසෙන් උපාසක හෝ උපාසික පිරිසට ඇතුලත් විමට අයෙකුට හැකියාව ලැබෙ. එසේ වුවද ඉහත 01 සිට 07 දක්වා ඇති කරැණු අනුව පිළි නොපදින්නාවු උපාසකයන් උපාසක චණ්ඩාලයෙක්ද, උපාසක කිඵටෙක්ද, උපාසක පශ්චිමකයෙක්ද වන බව බුදු රජානන්වහන්සේම විසින් දේශිත බව ඔබට දැන් පැහැදිලි වනවා ඇති.

ඉහත කරැණු එක එකක් වෙන වෙනමම සැකවින් සලකා බැලිමෙ දී

01)තුනුරැවන් කෙරේ ශ්‍රද්ධාව ඇත්තෙක් විය යුතුයි.

අද බොහෝ දෙනෙක් බෞද්ධයන් යැයි කියා ගන්නා නමුත් බුදු රජානන්වහන්සේගේ ගුණයන් සෘධියන්, බුද්ධ විලාශය උන්වහන්සේගේ ආර්‍යත්වය ප්‍රතික්ශේප කරමින් සිටියි. ධර්මය පිළිපැදිමෙන් වෙන්ව දුරස්ව සිටියි. පිරිත් කිය කියා එයින් හැම දේම කරගන්නට සිතමින්ම සිටියි. සංඝරත්නයේ හැසිරිම, කථා විලාශය කල කී දෑ ආදිය විවෙචනය කරමින් සිටියි. අප සංඝරත්නයට වන්දනා කරන්නේ යැයි කියමින් වන්දනා කරනුයේ එක් පුද්ගලයෙකුය නොව. අප තිලෝගුරැ  බුදුපියානන්වහන්සේගේ සසුනේ පැවදි වී සවිකෙලෙසුන් නැසුවා වු ඒ සැරියුත් මුගලන් ආනන්ද අනුරැද්ධ මහා කාෂ්‍යප ආදි මහ රහතුන්ගේ පරපුරෙන් පැවත එන්නාවු අවිඡින්න සංඝ පරපුරේ සියළු සංඝයාගේ වු අනන්ත අප්‍රමාණ ගුණයටයි. ඒ මිසක් එක් පුද්ගලයෙකුට නොවෙ. මින් පෙර ලිපියේ කියු පරිදි බුදු සමය පිරිහෙන කාලයේ පහල වන කසාවකණ්ඨ නමි දුස්සිල භික්ෂුන්ට පවා දන්දිම මහත්ඵල මහානිසංශ වන්නේ සංඝයානමි කෙතේ උපන් ඵලදාව මහත් වන බැවිනි. දුර්භික්ෂ කාල වල ඵලදාව හට නොගත්තද කෙත සාරවත් නමි එය හැම කලටම වලංගුය. තුරැණුවන්ගේ ගුණ දැන තුරැණුවන්තෙරේ ඇති කර ගන්නා පැහැදිම නැතහොත් ප්‍රසාදය ශ්‍රද්ධාවය. තුරැනුවන්ගේ ගුණ අනන්තයි. එබැවින් තුරැනුවන් කෙරේ විය යුතු ශ්‍රද්ධාව කෙසේ විය යුතුද යන්න ඔබම තේරැමි ගත යුතුව ඇත. විස්තර කිවහොත් එය කියා නිමකල නොහැකි පමණ වන්නේය.(රේරැකානේ චන්දවිමල ස්ථවිරයන්වහන්සේගේ සුවිසි මහා ගුණය කියවන්න)

02)උපාසකයාගේ සිලය 
මෙය කුමක්ද යන්න මෙම සුත්‍රයන්ගෙන් බුදුරජානන්වහන්සේ විසින්ම දක්වා ඇත.(සුත්‍ර කෙටිකොට දක්වා ඇත.)

21. සාරජ්ජොක්කන්ත සූත්‍රය
දොමිනසින් සිටින උපාසකයා
"මහණෙනි, කරුණු පසකින් යුක්තවූ උපාසකතෙම දොමිනසට බැසගත්තේ වෙයි. "කවර පසකින්ද යත් ප්‍රාණඝාත කරන්නේ වෙද, අදත්තාදානය කරන්නේ වෙද, කාමමිත්‍ථ්‍යාචාරය ඇත්තේ වෙද, මුසාවාද ඇත්තේ වෙද, මදයට හා ප්‍රමාදයට කරුණුවූ රහමෙර පානය ඇත්තේ වෙද යන පසිනි.

භයින් නොසිටින උපාසකයා
"මහණෙනි, කරුණු පසකින් යුක්තවූ උපාසකතෙම භය නැත්තෙක් වෙ. "කවර පසකින්ද යත් ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකුණේ වෙද, අදත්තාදානයෙන් වැළකුණේ වෙද, කාමමිත්‍ථ්‍යාචාරයෙන් වැළකුණේ වෙද, මුසාවාදයෙන් වැළකුණේ වෙද, මදයට හා ප්‍රමාදයට කරුණුවූ රහමෙර පානයෙන් වැළකුණේ වෙද, යන පසිනි.


22. විසාරද සූත්‍රය
භය නොමැතිව සිටින උපාසකයා
"මහණෙනි, කරුණු පසකින් යුක්තවූ උපාසකතෙම භය නැතිව ගිහිගෙයි වාසය තරයි. කවර පසකින්ද යත් ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකුණේ වෙද, අදත්තාදානයෙන් වැළකුණේ වෙද,  කාමමිත්‍ථ්‍යාචාරයෙන් වැළකුණේ වෙද, මුසාවාදයෙන් වැළකුණේ වෙද,  මදයට හා ප්‍රමාදයට කරුණුවූ රහමෙර පානයෙන් වැළකුණේ වෙද, යන පසිනි.


23. යථාභත සූත්‍රය
අපායේ උපදින උපාසකයා
මහණෙනි, කරුණු පසකින් යුක්තවූ උපාසකතෙම ගෙනෙන ලද්දාවූ බරක් බහා තබන ලද්දේ යමිසේද, මෙසේ නරකයෙහි උපදී.කවර පසකින්ද යත් ප්‍රාණඝාත කරන්නේ වෙද, අදත්තාදානය කරන්නේ වෙද, කාමමිත්‍ථ්‍යාචාරය ඇත්තේ වෙද, මුසාවාද ඇත්තේ වෙද, මදයට හා ප්‍රමාදයට කරුණුවූ රහමෙර පානය ඇත්තේ වෙද යන පසිනි.

සුගතිගාමි වන උපාසකයා
"මහණෙනි, කරුණු පසකින් යුක්තවූ උපාසකතෙම ගෙනෙන ලද බරක් බහා තබන ලද්දේ යමිසේද, මෙසේ ස්වර්යෙහි උපදී.

කවර පසකින්ද යත් ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකුණේ වෙද, අදත්තාදානයෙන් වැළකුණේ වෙද, කාමමිත්‍ථ්‍යාචාරයෙන් වැළකුණේ වෙද, මුසාවාදයෙන් වැළකුණේ වෙද, මදයට හා ප්‍රමාදයට කරුණුවූ රහමෙර පානයෙන් වැළකුණේ වෙද, යන පසිනි.


24. වෙරභය සූත්‍රය
දුස්ශිල වු උපාසකයා
ගෘහපතිය, වෛරවූ හෙවත් අකුශල්වූ භය පසක් දුරු නොකොට සිටියේ දුශ්ශීලයායයිද කියනු ලැබෙ. කවර පසකින්ද යත් ප්‍රාණඝාත කරන්නේ වෙද, අදත්තාදානය කරන්නේ වෙද, කාමමිත්‍ථ්‍යාචාරය ඇත්තේ වෙද, මුසාවාද ඇත්තේ වෙද, මදයට හා ප්‍රමාදයට කරුණුවූ රහමෙර පානය ඇත්තේ වෙද යන පසිනි.හේ නරකයෙහිද උපදී.

සිල්වත් වු උපාසකයා
ගෘහපතිය, වෛරවූ භය පසක් දුරු කොට සිටියේ ශීලවන්තයායයිද කියනු ලැබෙ. හේ සුගතියෙහිද උපදී.කවර පසකින්ද යත් ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකුණේ වෙද, අදත්තාදානයෙන් වැළකුණේ වෙද, කාමමිත්‍ථ්‍යාචාරයෙන් වැළකුණේ වෙද, මුසාවාදයෙන් වැළකුණේ වෙද, මදයට හා ප්‍රමාදයට කරුණුවූ රහමෙර පානයෙන් වැළකුණේ වෙද, යන පසිනි.

ගෘහපතිය, ප්‍රාණඝාත කරන්නේ ප්‍රාණඝාත හේතුවෙන් මෙ ආත්මයෙහිවූද. යම වෛර භයක් රැස් කෙරේද, පරලෙවිහි වන්නාවූද යමි වෛර භයක් රැස් කෙරෙද, සිතෙහි හටගන්නාවූද දුක්වූ දොමිනසක් විදීද, සතුන් මැරීමෙන් වැළකුණේ මෙ ආත්මයෙහිවූ වෛර භය නොම රැස් කෙරෙයි. පරලෙව හිවූ වෛර භය රැස් නොකරයි. සිතෙහි හටගන්නාවූ දුක්වූ දොමිනස නොවිදියි. ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකුණහුගේ මෙසේ ඒ වෛර භය සංසිදුනේ වෙයි.

සොරකම, මුසාවාදය, කාමයේවරදවා හැසිරිම හා සුරා පානය පිළිබදවද මෙ අයුරැම දේශිතයි.

මෙ අකුශල් පස දුරු නොකොට සිටියේ දුස්ෂිලයායයි කියනු ලැබෙ. ඒ දුස්ෂිලතෙම ශරීරයාගේ බිදිමෙන්පසු නරකයෙහි උපදී.

ලෝකයෙහි යමෙක් තෙම ප්‍රාණඝාත නොකෙරෙද, මුසාවාද නොකියාද, නුදුන් දෙය නොගණීද,  අන් අඹුවන් කරා නොයේද. යමි මනුෂ්‍යයෙක් තෙම රහමෙර පානයෙහි නොයෙදේද, යන මෙ අකුසල්වූ වෛර පස දුරුකොට සිටියේ සිල්වත්යයිද කියනු ලැබෙ. ඒ නුවණ ඇති තැනැත්තේ ශරීරයාගේ බිදීමෙන් පසු සුගතියෙහි උපදීය යි වදාළ සේක.


27. අකරණීය වණිජ්ජා සූත්‍රය

උපසකයා ජිවිකාව පැවැත්විය යුතු ආකාරය
මහණෙනි, උපාසකයා විසින් නොකටයුතු  වෙළදාමි පසක් වෙත්.කවර පසක්ද යත් ආයුධ වෙළදාමය, සතුන් වෙළදාමය, මස් පිණිස සතුන් වෙළදාමය, මත්ද්‍රව්‍ය වෙළදාමය, විෂ ද්‍රව්‍ය වෙළදාමය යන පසයි.

03)කෝතුහල මඞගල නැත්තෙක් විය යුතුයි.
මෙ කියන්නේ හුනු සාත්තර,සුභ දර්ශනයන්, සුභාසුභ දර්ශනයන්, සුභාසුභ ස්පර්ශයන්, සුභා සුභ ගන්ධයන් ගැන මහා මංගල දේශනයේ මෙ පිළිබදවත්, නියම මංගල කරැණු මොනවාද යන්නත් දේශිතයි.

05 සහ 05 කරැණු ගැන විස්තර කරන්නට ගියගොත් එය ඉතා දිර්ඝ වන බැවින් මෙහි 06 සහ 07 කරැණු දක්වනු ලැබෙ. මෙයින් කියන්නේ දෙවියන්ට වෙනත් අන‍්‍යාගමික පුජකයන්ට බලි බිලි දාන මාන දිමට කලින් ඒ දෙනු ලබන දාන මාන ආදිය සසුනට පුජා කල යුතු බයි. බුදුරජානන්වහන්සේ දේවතා බලි හෙවත් දෙවියන්ට පුජා පැවැත්විම අනුමත කර ඇතත් ඊට ප්‍රථම අප විසින් බුදු ප්‍රමඛ මහ සඝනටත් සසුනටත් දාන මාන ආදිය කර ඉතිරියක් වෙ නමි දෙවියන්ට අන්යන්ට පිදුවාට කමක් නැති බව මතක තබාගත යුතුයි.

මෙ අනුව බලන කල නිකමිම නිකං උපාසකයෙකු විමට වඩා උපාසක රත්නයක් විම කෙතරමි අපහසුද යන්න ඔබට තේරැමි යනවා ඇති.

සමාජයේ උපාසක අමිමණ්ඩි, හොර උපාසක, උපාසක බලල්ලු මියෝ දෙන්න දෙන්නා අල්ලනවා ආදි යෙදුමි ඇත්තේ උපාසක චන්ඩාලයන් සමිබන්ධයෙන් බව දත යුතුයි. එබැවින් උපාසක යන නම ලැජ්ජාවට කරැනක් නොව මහත් වු ගෞරව නාමයක් අභිමානයක් හා ලෙහෙසියෙන් ලැබිය නොහැකක් බව දැන් ඔබට වැටහෙනවා ඇති.

බොහෝවිට උපාසක මහතා යැයි ඇසිමට ලැජ්ජා වනුයේ උපසකයෙකු සතු ගුණ දමි නොමැති තැනැත්තන් බව ඔබට දැන් පෙනි යනවා ඇති. නැති නමිබුවක් දි කථා කල විට එයටද ලැජ්ජා වන්නේ අනුවන කම නිසා මිස අන් කවර කරැණක් නිසාවත් නොවන බව ඔවුනට පසක් වෙවා.

මෙම ධර්ම ශ්‍රවිත,ධර්ම දේශිත කුසලයෙන් ඔබටත් මටත් අජරාමර වු නිවන් සැප හැකි ඉක්මනින් පහසුම ප්‍රථිපදාවෙන් ලැබෙවා.
බුදුසරණයි!

5 අදහස් හා විමසීමි:

ඔස්කා said...

Good post!

Anonymous said...

we learn many good things...keep it up

nalin said...

Sadu Sadu Sadu!!!!

Anonymous said...

How old r u man??

Upasaka said...

කරුණාකර පහදා දෙන්න මෙම වෙළදාම් කිරිමෙන් ලබන විපාක. එසේම මස් මා0ස වෙළදාම හා සුරතල් මසුන් වෙළදාම මෙයට අයත්ද යන වග...තෙරුන් සරණයි

Post a Comment

ආරභථ නික්ඛමත - යුඤ්ජච බුද්ධ සාසනේ
ධුනාථ මච්චුනො සෙනං - නාලාගාරං ච කුඤ්ජරො

අරමිභ කරන්න
නික්මෙන්න
බුදු සසුනෙහි පිළිවෙත් පුරමින් යෙදෙන්න
ඇතා බටවන‍ය පොඩි කරන්නාක් මෙන්
මාර සේනාව මඩින්න!!!
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...